Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, θα μιλήσει με τον πρόεδρο της Ρωσίας Βλαντιμίρ Πούτιν και στη συνέχεια με την ηγεσία του Κιέβου σε μια προσπάθεια να σταματήσει το «λουτρό αίματος» στην Ουκρανία. Ποιες είναι, όμως, οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο πρόεδρος των ΗΠΑ στην προσπάθειά του για μια ειρηνευτική συμφωνία;
Η πραγματική μάχη στον πόλεμο της Ουκρανίας αυτή τη στιγμή δεν βρίσκεται στον ουρανό πάνω από το Κίεβο ή το Ντνίπρο, όπου οι ρωσικές επιδρομές μη επανδρωμένων αεροσκαφών έχουν ενταθεί, δραματικά, τις τελευταίες ημέρες.
Ούτε η αργή πρόοδος που σημειώνει ο ρωσικός στρατός στα βάναυσα μέτωπα της ανατολικής Ουκρανίας είναι το πώς θα κριθεί η σύγκρουση, που διανύει πλέον τον τρίτο χρόνο της.
Ο κρίσιμος αγώνας που διεξάγεται μεταξύ των αντιμαχόμενων μερών και των συμμάχων τους είναι για το… αυτί του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος φαίνεται να απογοητεύεται όλο και περισσότερο από τις προσπάθειες μεσολάβησης για ειρήνη, όπως αναφέρει σε ανάλυσή του το CNN.
Καθοριστικής σημασίας τηλεφώνημα
Και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η τηλεφωνική του επικοινωνία, που αναμένεται να πραγματοποιηθεί με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν αργότερα σήμερα, μπορεί να έχει τόσο καθοριστική σημασία.
Η Μόσχα και το Κίεβο ανταγωνίζονται αμφότεροι να αποδείξουν ότι ο άλλος είναι το πραγματικό εμπόδιο για την ειρήνη, ελπίζοντας να ταλανίσουν την ευμετάβλητη γνώμη του Τραμπ, τουλάχιστον για λίγο, προς το μέρος τους.
Ευρωπαίοι αξιωματούχοι λένε ότι θα μιλήσουν επίσης στον Τραμπ πριν από την κλήση του με τον Πούτιν, εν μέσω ανησυχιών ότι η άποψη του Τραμπ για τη σύγκρουση μπορεί να διαμορφωθεί από το με ποιον θα μιλήσει τελευταίος.
Μόλις τον περασμένο μήνα, αφού μίλησε με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι στην κηδεία του Πάπα Φραγκίσκου, ο Τραμπ έκανε μερικά από τα πιο επικριτικά του σχόλια προς τον Πούτιν, καταδικάζοντας τον Ρώσο ηγέτη για την εκτόξευση πυραυλικής επίθεσης στο Κίεβο, προσθέτοντας ότι δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα αν ο Ρώσος ηγέτης εννοεί σοβαρά τον τερματισμό του πολέμου.
Οι απογοητευτικές συνομιλίες στην Κωνσταντινούπολη
Όσο διαρκεί το τηλεφώνημα της Δευτέρας, ο Πούτιν – ο οποίος έχει αρνηθεί να αποδεχθεί την 30ήμερη κατάπαυση του πυρός που ζήτησε ο πρόεδρος Τραμπ και συμφώνησε η Ουκρανία – θα έχει το προεδρικό αυτί όλο δικό του. Θα μπορεί να ρίχνει σε αυτό όποια επιχειρηματικά κίνητρα, κολακείες ή δηλητήρια υπολογίζει ο Πούτιν ότι θα λειτουργήσουν καλύτερα.
Ο Τραμπ και ο Πούτιν φαίνεται ήδη να μοιράζονται την ακλόνητη πεποίθηση ότι μόνο αυτοί έχουν την προσωπική εξουσία και τις ικανότητες να διευθετήσουν τον πόλεμο στην Ουκρανία, ενώ οι Ευρωπαίοι και οι ίδιοι οι Ουκρανοί θα κάνουν τελικά ό,τι τους λένε.
Οι απογοητευτικές συνομιλίες στην τουρκική πόλη της Κωνσταντινούπολης την περασμένη εβδομάδα – οι πρώτες απευθείας μεταξύ Ρώσων και Ουκρανών διαπραγματευτών εδώ και χρόνια – φαίνεται ότι υπογράμμισαν την αίσθηση του ίδιου του προέδρου Τραμπ για την κεντρικότητά του σε μια συμφωνία. Τον ενθάρρυνε να επανέλθει, καλώντας απευθείας τον Πούτιν, στις ειρηνευτικές προσπάθειες από τις οποίες μόλις πρόσφατα είχε απειλήσει να απομακρυνθεί.
Ο φόβος της Ουκρανίας
Ο μεγάλος ουκρανικός φόβος είναι ότι οι δύο ηγέτες θα μαγειρέψουν το δικό τους ειρηνευτικό σχέδιο στο τηλέφωνο με τον πρόεδρο Τραμπ – ο οποίος λέει ότι θα τηλεφωνήσει στον Ουκρανό ομόλογό του Ζελένσκι στη συνέχεια – και στη συνέχεια θα προσπαθήσουν ενδεχομένως να επιβάλουν τους όρους του Πούτιν υπό την ανανεωμένη απειλή της απόσυρσης της ζωτικής σημασίας στρατιωτικής και οικονομικής βοήθειας των ΗΠΑ.
Ο πρόεδρος Τραμπ έχει επίσης μοχλό πίεσης προς τη Ρωσία, αν επιλέξει να τον χρησιμοποιήσει. Με αυξανόμενες απώλειες και μια τεταμένη οικονομία, το Κρεμλίνο θέλει αναμφίβολα να αποφύγει να ωθήσει έναν θυμωμένο και απωθημένο Τραμπ προς την κατεύθυνση της αποκατάστασης και ενδεχομένως του διπλασιασμού της αμερικανικής υποστήριξης για την ουκρανική πολεμική προσπάθεια.
Όπως πάντα, το πρόβλημα παραμένει ότι ούτε η Ρωσία ούτε η Ουκρανία είναι προς το παρόν πρόθυμες να αποδεχθούν τους ελάχιστους όρους της άλλης, να συμβιβαστούν αρκετά ώστε να ικανοποιήσουν την άλλη πλευρά.
Αυτό δεν σημαίνει ότι οι συνομιλίες -είτε απευθείας, πρόσωπο με πρόσωπο, είτε τηλεφωνικά- είναι άσκοπες. Αν μη τι άλλο, μπορούν να αναδείξουν πόσο μακριά βρίσκονται πραγματικά οι δύο πλευρές.
Αλλά αυτό που μπορεί να σημαίνει είναι ότι, ακόμη και υπό την πίεση των ΗΠΑ, ακόμη και μετά από μια απευθείας τηλεφωνική επικοινωνία με τον πρόεδρο Τραμπ, τόσο η Μόσχα όσο και το Κίεβο μπορεί να επιλέξουν να συνεχίσουν να πολεμούν.
