Στην πράξη, η πρόταση προβλέπει ότι ένας εκλεγμένος βουλευτής που αναλαμβάνει θέση στο υπουργικό συμβούλιο θα παραιτείται προσωρινά από τη βουλευτική του ιδιότητα και θα αντικαθίσταται από τον πρώτο επιλαχόντα της εκλογικής του περιφέρειας. Σε περίπτωση που αποχωρήσει από την κυβέρνηση, θα επιστρέφει αυτοδικαίως στη Βουλή, με τον επιλαχόντα να παραιτείται αντίστοιχα.
Η ρύθμιση αυτή, όπως αναφέρεται, στοχεύει στον διαχωρισμό της εκτελεστικής από τη νομοθετική εξουσία, με παράλληλη «αναβάθμιση του ρόλου του βουλευτή», όπως επισημάνθηκε από τον πρωθυπουργό.
Η συνταγματική διάσταση και το χρονοδιάγραμμα
Για να εφαρμοστεί η αλλαγή, απαιτείται παρέμβαση στο Σύνταγμα, γεγονός που μεταθέτει την υλοποίησή της σε μεταγενέστερο χρόνο. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρέπεμψε τη συζήτηση στο σύνολό της για μετά τις εκλογές του 2027, καθώς η διαδικασία της συνταγματικής αναθεώρησης δεν έχει ακόμη ξεκινήσει.
Εφόσον η πρόταση, που διαμορφώνεται με αναφορά σε μοντέλα άλλων χωρών, όπως το γαλλικό ενταχθεί στον σχετικό διάλογο και εγκριθεί, θα τεθεί σε ισχύ από τις μεθεπόμενες εκλογές.
Οι διευκρινίσεις Μαρινάκη και η συζήτηση για τον αριθμό των βουλευτών
Διευκρινίσεις για την πρόταση έδωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, σημειώνοντας ότι πρόκειται για αλλαγή που θα αποτελέσει αντικείμενο προεκλογικής συζήτησης, αλλά θα εφαρμοστεί μετά τις εκλογές.
Όπως ανέφερε, η πρόταση αφορά την «αναστολή της βουλευτικής ιδιότητας» για όποιον βουλευτή επιλέγεται ως υπουργός, με αντικατάστασή του από επιλαχόντα και επιστροφή του στη Βουλή σε περίπτωση αποχώρησης από την κυβέρνηση.
Παράλληλα, έθεσε στο τραπέζι και το ενδεχόμενο μείωσης του αριθμού των βουλευτών, επισημαίνοντας ότι «ίσως θα πρέπει να συζητήσουμε και μείωση του αριθμού βουλευτών», ώστε να μην προκύψει αύξηση των βουλευτικών γραφείων πέραν των 300.
Δήλωσε, ειδικότερα, ο κ.Μαρινάκης, για την πρόταση του Πρωθυπουργού για «ασυμβίβαστο» ιδιότητας υπουργού- βουλευτή:
«Να ξεκαθαρίσω κάποια πράγματα για να μην δημιουργούνται παρανοήσεις ή παρεξηγήσεις ή παρερμηνείες. Μιλάμε για μία πρόταση, η οποία θα ξεκινήσει να συζητείται προεκλογικά, αλλά η όποια αλλαγή θα είναι μετά τις εκλογές. Άρα, μιλάμε για κάτι το οποίο αν ισχύσει, θα ισχύσει για μετά τις εκλογές. Το δεύτερο που θέλω να πω είναι, ότι αν και προβλέπει το Σύνταγμα την ψήφιση ενός νόμου, μίας κείμενης νομοθεσίας, η πρόταση αυτή για εμάς θα πρέπει να μπει στην ευρύτερη συζήτηση για συνταγματική αναθεώρηση, άρα όπως καταλαβαίνετε απαιτούνται και οι προβλεπόμενες αυξημένες πλειοψηφίες σε μία εκ των δύο κοινοβουλευτικών περιόδων, αυτής ή της επόμενης. Τώρα να πούμε λίγο κάποια πράγματα για τη βάση, τη λογική αυτής της πρότασης.
»Είναι σκέψεις, οι οποίες θα τεθούν στον δημόσιο διάλογο, όπως και πολλές άλλες πολύ σημαντικές, θεσμικές παρεμβάσεις, σε συνέχεια πολιτικών που εφαρμόζονται για την αντιμετώπιση του πελατειακού κράτους. Γιατί η συζήτηση αυτή έχει να κάνει με το ρόλο του βουλευτή, την ενίσχυση του ρόλου του βουλευτή. Δεν είναι μία κίνηση για την αντιμετώπιση του πελατειακού κράτους. Η αντιμετώπιση του πελατειακού κράτους γίνεται με πολιτικές, όπως η ταχύτερη απονομή συντάξεων, συνολικά το ψηφιακό κράτος, η ηλεκτρονική επίδοση κλήσεων, η μετάβαση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ. Δεν μπορεί να πάρει -και να θέλει- από εδώ και στο εξής κάποιος να ζητήσει κάτι να αλλάξει στην ΑΑΔΕ, όπως γινόταν στο παρελθόν. Δεν νομίζω ότι υπάρχει άνθρωπος που να πιστεύει ότι μπορεί για παράδειγμα να παρέμβει για να μειωθεί ο ΕΝΦΙΑ κάποιου ή να πληρώσει αργότερα τον φόρο εισοδήματος.
»Έτσι αντίστοιχα τώρα και να θέλει κάποιος να κάνει κάτι, που μπορεί να γινόταν όλα τα προηγούμενα χρόνια στον ΟΠΕΚΕΠΕ, με την μετάβαση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, δεν θα μπορεί να γίνει. Είτε το κάνει το τηλέφωνο, είτε δεν το κάνει το τηλέφωνο, η ΑΑΔΕ θα κάνει τη δουλειά της, όπως την κάνει σε όλες τις υπόλοιπες υποχρεώσεις που έχει. Αυτή για παράδειγμα είναι αντιμετώπιση του πελατειακού κράτους, όπως και όλα τα υπόλοιπα και πολλά άλλα που είπε ο Πρωθυπουργός, αλλά αυτή τη μεταρρύθμιση η αντιπολίτευση δεν την ψήφισε. Το ξαναλέω λοιπόν, δεν μιλάμε για κάτι το οποίο μπορεί να γίνει αύριο το πρωί. Δεν μιλάμε για έναν εκτελεστικό νόμο. Μιλάμε για κάτι το οποίο θα ενταχθεί στην ευρύτερη συζήτηση, μαζί με όλα όσα έχουμε ήδη πει για τη συνταγματική αναθεώρηση. Είναι υπό διαβούλευση, υπό διαμόρφωση, έχει μια σειρά από παρεπόμενες συζητήσεις που πρέπει να γίνουν. Άρα συνιστώ, σε όποιον έχει θέσεις, προτάσεις, ούτως ή άλλως η Κοινοβουλευτική ομάδα στέλνει προτάσεις, όλα αυτά να τα δούμε στη σωστή ώρα, δηλαδή και προεκλογικά, όπου ανοίγουμε τη συζήτηση, αλλά κυρίως μετεκλογικά».
