Καύσωνας: Καρδιοπαθείς και παχύσαρκοι πρέπει να προσέχουν ιδιαίτερα

Ισχυρός καύσωνας ξεκινά από σήμερα στη χώρα με πολύ υψηλές θερμοκρασίες.  Οι θερμές αέριες μάζες που «απελαύνουν» θα «εκτοξεύσουν» το θερμόμετρο αγγίζοντας ακόμη και τους 43 βαθμούς Κελσίου.

Η κλιμάκωση του φαινομένου αναμένεται να έχει διάρκεια έως και την Τετάρτη 23/7, ωστόσο το θερμόμετρο θα παραμείνει σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα μέχρι και την Παρασκευή 25/7.

Σωτήρης Αδαμίδης  Διευθυντής Α’ Παθολογικής Κλινικής Ιατρικού Κέντρου Αθηνών: « Μεγαλύτερο κίνδυνο αντιμετωπίζουν οι ευπαθείς ομάδες»

Η «Ζούγκλα» συνομίλησε με τον κ. Σωτήρη Αδαμίδη παθολόγο και  Διευθυντή Α’ Παθολογικής Κλινικής Ιατρικού Κέντρου Αθηνών. Στην τηλεφωνική μας επικοινωνία ο κ. Αδαμίδης μάς ανέφερε ποιες πληθυσμιακές ομάδες κινδυνεύουν περισσότερο, τι πρέπει να προσέχουμε και με ποιους τρόπους μπορούμε να προστατευτούμε από την ακραία ζέστη.

Ομάδες υψηλού κινδύνου

Ο κίνδυνος θερμοπληξίας είναι αυξημένος σε ηλικιωμένους, μικρά παιδιά, παχύσαρκους υπερτασικούς, καρδιοπαθείς (ειδικότερα εάν παίρνουν αγγειοδιασταλτικά και διουρητικά φάρμακα), διαβητικούς υπό ινσουλίνη, ασθενείς σε αγωγή με νευρολογικά φάρμακα (αντικαταθλιπτικά, φαινοθειαζίνες και αντιπαρκινσονικά).

Άλλες ομάδες όπως αλκοολικοί και άτομα με χρόνιες σοβαρές παθήσεις (νεφροπάθεια, πνευμονοπάθεια, άνοια).

Προδιαθεσικοί παράγοντες
• Ηλικία άνω των 65 ετών.
• Καρδιακή ανεπάρκεια, χρόνια ασθένεια των νεφρών ή του ήπατος.
• Χρήση αλκοόλ και άλλων κατασταλτικών φαρμάκων.
• Χρήση αντικαταθλιπτικών φαρμάκων, φαινοθειαζινών, αντιπαρκινσονικών. ορισμένων αντιαλλεργικών κ.λ.π.
• Ιστορικό παλαιότερης θερμοπληξίας.
• Εξασθενημένα άτομα.
• Υπέρβαρα άτομα.
• Απροπόνητοι αθλητές σε κοπιώδεις αθλητικές δραστηριότητες (π.χ. σε μαραθώνιο).
• Εργασία κάτω από πολύ υψηλή θερμοκρασία περιβάλλοντος.

Οι παράγοντες που ευνοούν την εμφάνιση της θερμοπληξίας, τα συμπτώματα, αλλά και πώς μπορούμε να την αποφύγουμε

Η θερμοπληξία είναι μια βαριά και επείγουσα κλινική κατάσταση που εμφανίζεται συνήθως (φυσικά) σε περιόδους καύσωνα και προσβάλλει τους πάντες, αλλά είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη κυρίως για ηλικιωμένα και εξασθενημένα άτομα.

Η θερμοπληξία συμβαίνει όταν η θερμοκρασία του σώματος υπερβαίνει τους 40 βαθμούς και είναι μια βαριά και επείγουσα κατάσταση απειλητική για τη ζωή (θνησιμότητα 10-20%).

Όταν αυτό συνδυάζεται με υγρασία 50%, μπορεί να οδηγήσει σε ανιδρωσία, που προκαλεί παραλήρημα, σύγχυση, κώμα, ακόμα και θάνατο.

Τα συμπτώματα της θερμοπληξίας μπορεί να μοιάζουν με αυτά της καρδιακής προσβολής ή του εγκεφαλικού επεισοδίου. Η αντιμετώπιση της θερμοπληξίας απαιτεί γρήγορο δρόσισμα του σώματος για να χαμηλώσει η υψηλή θερμοκρασία του. Ο πάσχων πρέπει να μεταφερθεί σε δροσερό μέρος και να του ριχθεί άφθονο νερό ή να δροσιστεί με ένα πανί βουτηγμένο σε κρύο νερό.

Σωτήριες οι πρώτες βοήθειες

Όταν υπάρχει υποψία θερμοπληξίας σε άτομο με παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο και αφυδάτωση – ηλίαση – ή έντονη σωματική δραστηριότητα σε υψηλές θερμοκρασίες, οι πρώτες βοήθειες μπορεί να είναι σωτήριες ακόμη και εάν προσφερθούν από μη εξειδικευμένο πρόσωπο:

Είναι ζωτικής σημασίας να μειωθεί η θερμοκρασία του ατόμου που έχει πάθει θερμοπληξία και έτσι πρέπει να του κάνουμε αέρα με και να του βάλουμε κρύες κομπρέσες.
Κάνοντας μασάζ στα χέρια, τα πόδια και τοποθετώντας, παράλληλα, θήκες με πάγο στο λαιμό, τη βουβωνική χώρα και τις μασχάλες, επιταχύνουμε την απώλεια θερμότητας από το σώμα.

Όταν υποψιάζεστε ότι κάποιο άτομο εμφανίζει συμπτώματα θερμοπληξίας πρέπει να:

• Μεταφέρετε τον ασθενή, άμεσα, σε μέρος δροσερό, ευάερο και σκιερό ή αν είναι δυνατό σε αεριζόμενο χώρο.
  • Τοποθετείτε τον ασθενή σε ύπτια θέση
  • Αφαιρείτε τα βαριά ρούχα, για να αερίζεται το σώμα του
  • Αερίζετε τον ασθενή με ότι πρόχειρο μέσο διαθέτετε (βεντάλιες, χαρτόνια κ.α)
  • Βρέχετε το πρόσωπο του, το λαιμό, το στήθος και γενικά το σώμα του με κρύο ή παγωμένο νερό
  • Τοποθετείτε ψυχρά επιθέματα στο πρόσωπο και το κεφάλι του
  • Τοποθετείτε, παράλληλα, θήκες με πάγο στο λαιμό, τη βουβωνική χώρα και τις μασχάλες, επιταχύνοντας με αυτόν τον τρόπο την απώλεια θερμότητας από το σώμα του
  • Ελέγχετε διαρκώς τη θερμοκρασία του σώματός του και συνεχίζετε τις προσπάθειες ψύξης μέχρι η θερμοκρασία του σώματός του να πέσει στους 38 βαθμούς Κελσίου. Αντιπυρετικά (π.χ., Acetaminophen, ασπιρίνη και άλλα στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα) δεν έχουν κανένα ρόλο στη θεραπεία της υπερθερμίας
  • Κάνετε εντριβές στα άκρα του με κατεύθυνση από κάτω προς τα πάνω
  • Αν είναι εφικτό, χορηγείτε άφθονα υγρά με μικρές ποσότητες αλατιού για να αναπληρώσει αυτά που έχασε ο οργανισμός του εξαιτίας της μεγάλης εφίδρωσης
  • Σε περιπτώσεις σπασμών προστατέψετε τον από πιθανό αυτοτραυματισμό, χωρίς ωστόσο να τοποθετήσετε κάτι στο στόμα του και να του δώσετε υγρά
  • Σε περίπτωση εμετού σιγουρευτείτε ότι η αεροφόρος οδός παραμένει ανοιχτή γυρίζοντας τον στο πλάι
  • Καλείτε το ΕΚΑΒ για την μεταφορά του σε νοσοκομείο και περαιτέρω αντιμετώπιση. Ο θερμόπληκτος πολλές φορές χρειάζεται νοσηλεία σε εντατική μονάδα. Η έγκαιρη παρέμβαση ελαττώνει την θνητότητα.

Μέτρα πρόληψης

Καλό είναι να μην ξεχνάμε τα μέτρα πρόληψης της θερμικής εξάντλησης, που πρέπει να παίρνουμε ακόμη και όταν είμαστε υγιείς όπως να φοράμε άνετα ανοιχτόχρωμα ρούχα και καπέλο, να βρισκόμαστε σε σκιερά και δροσερά μέρη, να αποφεύγουμε τους κλειστούς χώρους με συνωστισμό, να κάνουμε συχνά και χλιαρά ντους, να πίνουμε άφθονα υγρά, να αποφεύγουμε το αλκοόλ, να καταναλώνουμε μικρά γεύματα με έμφαση στα λαχανικά και φρούτα. Απαραίτητο επίσης είναι να κάνουμε διαλείμματα ανάπαυσης, σε έντονη σωματική δραστηριότητα, να μην βγαίνουμε έξω τις θερμές ώρες, να βρισκόμαστε σε κλιματιζόμενο χώρο, και να αποφεύγουμε τη χειρωνακτική εργασία και άσκηση.