Μήνυμα υψηλού συμβολισμού τόσο για την υποστήριξη στην Κύπρο, όσο και για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, αναμένεται να εκπέμψουν σήμερα το μεσημέρι από κοινού ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Κύπριος πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης, οι οποίοι θα καταφθάσουν στην Πάφο.
Σημείο συνάντησης, παρά τη δεδομένη μυστικότητα από όλες τις πηγές για προφανείς λόγους ασφαλείας, θα είναι η βάση «Ανδρέας Παπανδρέου», όπου έχουν μετασταθμεύσει και τα ελληνικά F-16 που εστάλησαν στην Κύπρο με απόφαση του ΚΥΣΕΑ. Σύμφωνα με τον προγραμματισμό, οι τρεις ηγέτες θα συζητήσουν εφ’ όλης της ύλης, ενώ εν συνεχεία θα προβούν σε κοινές δηλώσεις.
Η συνάντηση των τριών συνιστά ένα σημαντικό μήνυμα για την ευρωπαϊκή «ασπίδα» που υψώνεται στην Κύπρο. Η Ελλάδα άλλωστε ήταν η πρώτη που ανταποκρίθηκε στο αίτημα της Λευκωσίας για αμυντική υποστήριξη μετά την επίθεση με drones στη βάση του Ακρωτηρίου. Ακολούθησε η Γαλλία, με τον κ. Μακρόν μέσω τηλεοπτικού διαγγέλματος να ανακοινώνει την αποστολή του αεροπλανοφόρου Σαρλ Ντε Γκωλ, ενώ εσχάτως στη συμμαχία υποστήριξης της Μεγαλονήσου έχουν προστεθεί η Ιταλία, η Ισπανία και αναμένεται και βοήθεια από το Ηνωμένο Βασίλειο.
Για την Αθήνα, η παρουσία του κ. Μητσοτάκη που κατά πληροφορίες «κλείδωσε» την Πέμπτη, όταν ο πρωθυπουργός μίλησε τηλεφωνικά τόσο με τον κ. Μακρόν όσο και με τον κ. Χριστοδουλίδη, έχει ένα διττό μήνυμα. Αφενός, η Αθήνα είναι πάροχος ασφάλειας και συντρέχει την Κύπρο, όποτε παρίσταται ανάγκη, όπως απέδειξε η ελληνική πρωτοβουλία. Αφετέρου, η ελληνική κινητοποίηση που επέφερε και περαιτέρω ευρωπαϊκή υποστήριξη ήταν μια άτυπη ενεργοποίηση του άρθρου 42 παρ. 7 της συνθήκης της Ε.Ε. (επίθεση σε κράτος-μέλος της Ε.Ε.), χωρίς αυτό να ενεργοποιηθεί επισήμως. «Όταν κινδυνεύει ευρωπαϊκό έδαφος από εξωτερικούς κινδύνους, τότε η κοινή μας απάντηση δεν μπορεί παρά να είναι άμεση και ισχυρή», υπογράμμισε με νόημα ο κ. Μητσοτάκης στη χθεσινή κυριακάτικη ανάρτησή του στα social media.
Προφανώς, στη συζήτηση που θα γίνει θα τεθούν και άλλα θέματα, όπως ο συντονισμός για επαναπατρισμούς από χώρες του Κόλπου, ενώ ο κ. Μακρόν επιμένει ιδιαίτερα και στο θέμα της ασφάλειας της ναυσιπλοϊας, βάζοντας στο τραπέζι την ενίσχυση της αποστολής ASPIDES στην Ερυθρά Θάλασσα. Επίσης, ο κ. Μητσοτάκης σχεδιάζει να βρεθεί αύριο Τρίτη και να συμμετάσχει στη Σύνοδο υπό τον κ. Μακρόν για την πυρηνική ενέργεια, η οποία βεβαίως έχει και κρίσιμη γεωπολιτική διάσταση.
Κρίσιμες αποφάσεις
Σε κάθε περίπτωση, το Μέγαρο Μαξίμου έχει μπει σε ένα de facto καθεστώς διαχείρισης κρίσης, με τον κ. Μητσοτάκη να στέλνει το μήνυμα ότι σε τέτοιες συγκυρίες έχει ιδιαίτερη συγκυρία να κρατάει κάποιος σταθερά το τιμόνι της χώρας. Και αν κάποιοι θεωρούν ότι η εν λόγω άσκηση είναι πολιτικά ωφέλιμη για την κυβέρνηση, καθώς σε περιόδους κρίσης οι πολίτες τείνουν να συσπειρώνονται γύρω από την ηγεσία της χώρας εφόσον δεν κάνει μείζονα σφάλματα, εντούτοις οι ασκήσεις πολέμου που εξελίσσονται είναι σύνθετες και απαιτητικές.
Η απόφαση ανάπτυξης δυνάμεων στην Κύπρο, με την αποστολή των δύο φρεγατών ΚΙΜΩΝ και ΨΑΡΑ και δύο ζευγών F-16 έδωσε ουσιαστικά σάρκα και οστά στο «αραχνιασμένο» ενιαίο αμυντικό δόγμα Ελλάδος και Κύπρου που είχαν συμφωνήσει το 1993 ο Ανδρέας Παπανδρέου με τον Γλαύκο Κληρίδη, έστω και αν το Μέγαρο Μαξίμου σπεύδει παρασκηνιακά να χαμηλώσει τους τόνους. Σε συνεννόηση με το Πεντάγωνο και με τον Νίκο Δένδια που έσπευσε την περασμένη Τετάρτη στη Λευκωσία, ο κ. Μητσοτάκης έδειξε εμπράκτως ότι για την Αθήνα η Κύπρος δεν κείται μακράν και ότι ο Ελληνισμός θωρακίζεται ουσιαστικά.
Η στρατηγική αυτή του κ. Μητσοτάκη δεν είναι άνευ στρατηγικής πυξίδας, καθώς ο πρωθυπουργός θέλει να σταλεί με ευκρίνεια το μήνυμα ότι η Ελλάδα είναι ενεργητικός παίκτης στην περιοχή. Αυτό δηλοί η άμεση παρέμβαση στην Κύπρο, αλλά και η απόφαση του ΚΥΣΕΑ για τη Βουλγαρία, κατόπιν συνεννοήσεων και του κ. Δένδια με τον ομόλογο του. Με αυτό το δεδομένο, η Ελλάδα θέλει να κάνει και μια προβολή ισχύος στη γειτονιά της, δείχνοντας ότι μπορεί να αποτελέσει μια δύναμη σταθερότητα για την ευρύτερη περιοχή.
Παρεμβάσεις για την αισχροκέρδεια
Σε κάθε περίπτωση, τα δύσκολα είναι μπροστά για την κυβέρνηση κυρίως στο πεδίο της οικονομίας, κυρίως γιατί είναι άδηλο πόσο θα διαρκέσει η πολεμική σύγκρουση. Όσο περισσότερο, τόσο μεγαλύτερη η γεωπολιτική και η οικονομική αναταραχή και άρα πιο σαφείς οι συνέπειες στις οικονομίες.
Για το θέμα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ενεργοποίησε ήδη τα συναρμόδια υπουργεία και την περασμένη Πέμπτη έγινε σύσκεψη με τη συμμετοχή του στενού επιτελείου του Μεγάρου Μαξίμου, του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη, του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου και του υπουργού Ανάπτυξης Τάκη Θεοδωρικάκου. Σε ανοιχτή γραμμή, βεβαίως, είναι και το υπουργείο Οικονομικών, με τον Κυριάκο Πιερρακάκη να βάζει και την ευρωπαϊκή διάσταση ως πρόεδρος του Εurogroup, επισημαίνοντας ότι τόσο στο σημερινό Εurogroup όσο και Σύνοδο Κορυφής στις 19 Μαρτίου θα πρέπει να συζητηθεί και η ευρωπαϊκή αντίδραση για τη θωράκιση των οικονομιών.
Καθώς ο κ. Μητσοτάκης έχει λάβει εισηγήσεις από τους συναρμόδιους υπουργούς για ένα πρώτο τείχος προστασίας έναντι των φαινομένων ανατιμήσεων και δυνητικής αισχροκέρδειας, θεωρείται θέμα χρόνου η κυβέρνηση να ανακοινώσει τις πρώτες παρεμβάσεις, με το ρολόι να μετρά αντίστροφα από την Τετάρτη και μετά.
Θεωρείται άκρως πιθανό να υπάρξει παρέμβαση για το κόστος καυσίμου στην αντλία, ενδεχομένως με έναν μηχανισμό που θα παραπέμπει στην επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους, ενώ στο τραπέζι έχει πέσει και η άμεση επιδότηση με fuel pass. Με τα παρόντα δεδομένα όμως αυτό το μέτρο μπορεί να μείνει ως «εφεδρεία» για το επόμενο διάστημα, εφόσον υπάρξει και ευρωπαϊκή συνεννόηση για ευρύτερα μέτρα και δαπάνες. Σε κάθε περίπτωση, από την κυβέρνηση διαμηνύουν ότι γίνονται εκατοντάδες έλεγχοι και δεν θα αφεθεί στη μοίρα της η ελληνική αγορά.
