Κάθε χρόνο, η τρίτη Κυριακή του Ιουνίου είναι αφιερωμένη στους μπαμπάδες, τους παππούδες – τους ανθρώπους εκείνους που έγιναν τα στηρίγματά μας στη ζωή.
Ωστόσο, λίγοι γνωρίζουν ότι η παγκόσμια αυτή γιορτή, η Ημέρα του Πατέρα, δεν γεννήθηκε από κάποια διαφημιστική καμπάνια, αλλά ξεπήδησε μέσα από τα συντρίμμια ενός θανατηφόρου αμερικανικού ορυχείου και την επίμονη προσπάθεια μιας κόρης να τιμήσει τον βετεράνο πατέρα της.
Η Σονόρα Σμαρτ Ντοντ και η έμπνευση του εορτασμού
Θεωρείται ότι η παράδοση ξεκίνησε από μια γυναίκα ονόματι Σονόρα Σμαρτ Ντοντ, η οποία γεννήθηκε το 1882 στο Αρκάνσας των ΗΠΑ.
Έμπνευση για τη σύγχρονη Γιορτή του Πατέρα αποτέλεσε ο πατέρας της, Γουίλιαμ Τζάκσον Σμαρτ από το Σποκέιν της Ουάσινγκτον, ένας άνδρας που αποδείχθηκε πως ήταν πολύ μπροστά από την εποχή του.
Ο Σμαρτ ήταν χήρος και βετεράνος του Αμερικανικού Εμφυλίου Πολέμου, ο οποίος έγινε πατέρας -και μητέρα μαζί- για τα έξι παιδιά του, επί 21 ολόκληρα χρόνια μετά τον θάνατο της συζύγου του.
Όταν η γυναίκα του πέθανε το 1898 (όταν η Σονόρα ήταν 16 ετών), ο Σμαρτ επέλεξε να κρατήσει και τα έξι παιδιά στο σπίτι και να εκτελέσει χρέη μητέρας και πατέρα, αντί να τα δώσει σε συγγενείς.
Η Ντοντ τον είχε περιγράψει ως «έναν πολύ αυστηρό άνθρωπο, έναν πραγματικό θιασώτη της πειθαρχίας», αλλά και «έναν ευγενικό και στοργικό γονιό που μας κράτησε ενωμένους και ευτυχισμένους».
Η κόρη του, Σονόρα Σμαρτ (αργότερα Ντοντ), συνέλαβε την ιδέα για τη Γιορτή του Πατέρα το 1909, ενώ παρακολουθούσε ένα κήρυγμα για τη Γιορτή της Μητέρας στην Κεντρική Εκκλησία των Μεθοδιστών στο Σποκέιν, καθώς την ενοχλούσε το γεγονός ότι δεν υπήρχε μια ημέρα για να τιμηθεί ο δικός της πατέρας, ο οποίος τους είχε μεγαλώσει ολομόναχος.
Επέλεξε την 5η Ιουνίου, την ημέρα των γενεθλίων του πατέρα της, ως ημερομηνία για τη Γιορτή του Πατέρα, ώστε να της δώσει ένα σημαντικό νόημα.
Η Ντοντ πίστευε ότι, «η πατρική αφοσίωση άξιζε ίση αναγνώριση» και ήθελε οι πατέρες να λαμβάνουν «την ίδια αγάπη και ευλάβεια, όπως είναι το μερίδιο της μητέρας».
Το παράδειγμα του πατέρα της, ο οποίος εκπλήρωσε και τους δύο γονικούς ρόλους με «ηγεσία και αγάπη», την έπεισε ότι οι πατέρες άξιζαν τη δική τους ημέρα σεβασμού.
Έτσι, παρότρυνε τις τοπικές εκκλησίες να καθιερώσουν τον εορτασμό της Γιορτής του Πατέρα την επόμενη χρονιά (1910), μία Κυριακή του Ιουνίου, του μήνα γέννησης του πατέρα της.
Μέσω των προσπαθειών της, το ενδιαφέρον για τον εορτασμό μεγάλωσε και εξαπλώθηκε και σε άλλες πόλεις και πολιτείες των ΗΠΑ.
Ο δρόμος προς την επίσημη αναγνώριση
Παρά το γεγονός ότι η ιδέα της Σονόρα γνώρισε μεγάλη επιτυχία, η Γιορτή του Πατέρα δεν αναγνωρίστηκε επίσημα παρά πολύ αργότερα.
Η γιορτή εορταζόταν σε διάφορα μέρη της Αμερικής και είχαν μάλιστα σχηματιστεί σχετικές επιτροπές.
Ωστόσο, μόλις το 1966 ο πρόεδρος Λίντον Τζόνσον εξέδωσε την πρώτη προεδρική διακήρυξη προς τιμήν των πατέρων, ορίζοντας την τρίτη Κυριακή του Ιουνίου ως Γιορτή του Πατέρα.
Από εκεί και πέρα, μετατράπηκε σε μόνιμη εθνική εορτή από τον πρόεδρο Ρίτσαρντ Νίξον το 1972.
Εκείνη την περίοδο, και η Βρετανία αποφάσισε να υιοθετήσει την ίδια τρίτη Κυριακή του Ιουνίου ως την επίσημη ημέρα για τον εορτασμό των μπαμπάδων.
Διαφορετική ημερομηνία στις καθολικές χώρες
Σε ορισμένες καθολικές χώρες, όπως η Ιταλία, η Ισπανία και η Πορτογαλία, η Γιορτή του Πατέρα γιορτάζεται στις 19 Μαρτίου ήδη από την εποχή του Μεσαίωνα.
Αυτό συμβαίνει επειδή η συγκεκριμένη ημερομηνία συμπίπτει με την Ημέρα του Αγίου Ιωσήφ, μια γιορτή αφιερωμένη στον Ιωσήφ της Ναζαρέτ, σύζυγο της Παρθένου Μαρίας και πατέρα του Ιησού.
Η πρώτη τελετή: Η τραγωδία του Μονόνγκα
Ο πρώτος καταγεγραμμένος εορτασμός της Γιορτής του Πατέρα, με τη μορφή επιμνημόσυνης δέησης, πραγματοποιήθηκε μετά την καταστροφή στο ορυχείο του Μονόνγκα (Monongah Mining Disaster) στη Δυτική Βιρτζίνια.
Η καταστροφή στοίχισε τη ζωή σε 362 άνδρες –ο πραγματικός απολογισμός μπορεί να ξεπερνά τους 500, καθώς τα αρχεία του ορυχείου καταστράφηκαν– και άφησε περίπου 1.000 παιδιά χωρίς πατέρα, τον Δεκέμβριο του 1907.
Η Γκρέις Γκόλντεν Κλέιτον πρότεινε στον πάστορά της, Ρόμπερτ Τόμας Γουέμπ, μια ημέρα αφιερωμένη στην τιμή όλων αυτών των πατέρων.
Στις 5 Ιουλίου 1908, η κοινότητα συγκεντρώθηκε για να τιμήσει τους άνδρες που χάθηκαν στο εργατικό δυστύχημα, στον ναό Williams Memorial Methodist Episcopal Church South, που σήμερα είναι γνωστός ως Central United Methodist Church, στο Φέιρμοντ της Δυτικής Βιρτζίνια.
Η καταστροφή στο ορυχείο του Μονόνγκα προκλήθηκε από έκρηξη σε ανθρακωρυχείο στις 6 Δεκεμβρίου 1907 και έχει περιγραφεί ως «η χειρότερη καταστροφή σε ορυχείο στην αμερικανική ιστορία».
Μια υπόγεια έκρηξη σημειώθηκε σε ένα τμήμα, για να ακολουθήσει μια μεγαλύτερη έκρηξη σε ξεχωριστή περιοχή. Η έκρηξη προκάλεσε την κατάρρευση της εισόδου του ορυχείου, κατέστρεψε τα συστήματα εξαερισμού και εγκλώβισε θανατηφόρα αέρια στο εσωτερικό.
Το δυστύχημα ώθησε το Κογκρέσο να ιδρύσει το Γραφείο Ορυχείων το 1910 με σκοπό τη βελτίωση των συνθηκών ασφαλείας.
Ο Δεκέμβριος του 1907 έμεινε στην ιστορία με το προσωνύμιο «Μαύρος Δεκέμβριος», επειδή εκείνο τον μήνα σημειώθηκαν άλλες τρεις μεγάλες καταστροφές σε ορυχεία, με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους συνολικά 3.241 μεταλλωρύχοι το 1907 — ο μεγαλύτερος αριθμός νεκρών σε ένα μόνο έτος στην ιστορία των ΗΠΑ.
Πηγή: Enikos.gr
