Η καταστροφή σημειώθηκε την Τετάρτη, όταν η κατάρρευση όγκων πάγου και βράχων σε μεγάλο υψόμετρο προκάλεσε μια τεράστια πλημμύρα. Ο χείμαρρος κατέβηκε με τρομακτική ταχύτητα μέσα από τις κοιλάδες, παρασύροντας σπίτια, πολυώροφα κτίρια, γέφυρες, δρόμους, οχήματα και ενεργειακές υποδομές.
Βίντεο από τη στιγμή της καταστροφής καταγράφουν ένα τεράστιο «τσουνάμι» νερού και λάσπης να πλησιάζει κατοικημένες περιοχές, ενώ άνθρωποι τρέχουν απεγνωσμένα για να σωθούν. Ορισμένοι δεν κατάφεραν να ξεφύγουν και παρασύρθηκαν μπροστά στα μάτια άλλων κατοίκων.
Οι Αρχές εκτιμούν ότι ο απολογισμός των θυμάτων θα αυξηθεί σημαντικά, καθώς οι επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης συνεχίζονται σε εξαιρετικά δύσβατες περιοχές.
Πάνω από 1.000 οι αγνοούμενοι, εκατοντάδες τουρίστες
Περισσότεροι από 1.000 άνθρωποι έχουν δηλωθεί αγνοούμενοι στις δύο πλευρές των συνόρων, αν και παραμένει ασαφές εάν υπάρχει επικάλυψη μεταξύ των καταλόγων που έχουν συντάξει οι Αρχές του Νεπάλ και εκείνες της Κίνας.
Η υπηρεσία διαχείρισης καταστροφών του Νεπάλ ανακοίνωσε την Πέμπτη ότι 823 άνθρωποι εξακολουθούν να μην έχουν δώσει σημεία ζωής, περισσότερο από ένα 24ωρο μετά την καταστροφή. Ανάμεσά τους βρίσκονται τουλάχιστον 579 τουρίστες, Νεπαλέζοι και ξένοι. Στην κινεζική πλευρά αναφέρονται ακόμη 558 αγνοούμενοι.
Μεταξύ όσων αναζητούνται βρίσκονται πολίτες της Ινδίας, των ΗΠΑ, της Βρετανίας, της Αυστραλίας και του Καναδά. Η τουριστική εταιρεία Himalayan Glacier ανακοίνωσε ότι αγνοούνται 47 άτομα από μία μόνο ομάδα της στο Νεπάλ, μεταξύ των οποίων δύο παιδιά. Στην ομάδα βρίσκονταν 15 Αυστραλοί, 10 Καναδοί, εννέα Νεπαλέζοι, οκτώ Αμερικανοί, δύο Βρετανοί, δύο Σιγκαπουριανοί και ένας πολίτης με διπλή αμερικανορωσική υπηκοότητα.
Πολλά από τα θύματα και τους αγνοούμενους πραγματοποιούσαν προσκύνημα στο Καϊλάς Μανσαροβάρ, έναν τόπο σε μεγάλο υψόμετρο στο Θιβέτ που θεωρείται ιερός, μεταξύ άλλων, για Ινδουιστές και Βουδιστές.
«Έτρεξα και τότε είδα ένα τείχος νερού»
Οι μαρτυρίες των ανθρώπων που κατάφεραν να επιζήσουν αποτυπώνουν την ταχύτητα με την οποία εκτυλίχθηκε η καταστροφή. Ο Μπίμπεκ Κουμάλ, εργάτης που βρισκόταν στη βαριά πληγείσα περιοχή Ρασούβα, κοντά στα σύνορα του Νεπάλ με το Θιβέτ, περιέγραψε από το νοσοκομείο τη στιγμή που είδε τον χείμαρρο να έρχεται προς το μέρος του.
«Άρχισα να τρέχω. Τότε ένα τείχος νερού κατέβηκε με τρομερό θόρυβο, σαν να γινόταν σεισμός», είπε. Το νερό τον παρέσυρε μαζί με λάσπη και συντρίμμια. Κατάφερε, ωστόσο, να πιαστεί από ένα δέντρο και να κρατηθεί μέχρι να περάσει το χειρότερο κύμα. «Αν δεν υπήρχε αυτό το δέντρο, θα με είχε παρασύρει και θα είχα πεθάνει», ανέφερε.
Ακόμη πιο δραματική είναι η μαρτυρία του 68χρονου Κεσάβ Πρασάντ Μπαράλ. «Ήταν ένας τεράστιος όγκος λάσπης που ερχόταν κατευθείαν πάνω μας. Όσο πλησίαζε, γινόταν όλο και ψηλότερος», περιέγραψε.
Ο ίδιος προσπάθησε να σώσει τη σύζυγό του ανεβαίνοντας μαζί της στην ταράτσα. Δεν τα κατάφερε. «Προσπάθησα να πιάσω το χέρι της γυναίκας μου και να την πάρω στην ταράτσα. Αλλά η λάσπη την παρέσυρε», είπε.
Τέσσερις ή πέντε ώρες αργότερα ένα ελικόπτερο κατάφερε να τον απομακρύνει. «Η γυναίκα μου βρίσκεται ακόμη κάπου κάτω από τη λάσπη. Έχει φύγει».
«Ολόκληρα χωριά και αγορές έχουν εξαφανιστεί»
Ο επικεφαλής της Διεθνούς Ομοσπονδίας Ερυθρού Σταυρού και Ερυθράς Ημισελήνου, Ντέιβιντ Φίσερ, δήλωσε ότι «ολόκληρα χωριά και περιοχές με αγορές έχουν εξαφανιστεί». Στις πληγείσες περιοχές σπίτια, δέντρα και αυτοκίνητα βρίσκονται θαμμένα ή βυθισμένα στη λάσπη, ενώ ελικόπτερα πραγματοποιούν συνεχείς πτήσεις για τον εντοπισμό και τη μεταφορά επιζώντων.
Κάτοικοι από τις περιοχές Νουακότ και Ντάντινγκ συγκεντρώθηκαν έξω από κέντρο εκπαίδευσης του στρατού του Νεπάλ, το οποίο χρησιμοποιείται ως βάση για τις επιχειρήσεις διάσωσης με ελικόπτερα, αναζητώντας πληροφορίες για συγγενείς τους. Η αστυνομία κατέγραφε τα ονόματα των αγνοουμένων έξω από την πύλη των εγκαταστάσεων, ενώ οι φακοί των κινητών τηλεφώνων αποτελούσαν τη μοναδική πηγή φωτισμού, καθώς οι ζημιές σε υδροηλεκτρικές εγκαταστάσεις είχαν αφήσει την περιοχή χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα.
Δεν ήταν σεισμός – Τι προκάλεσε την καταστροφή
Οι πρώτες πληροφορίες από τις Αρχές του Νεπάλ συνέδεαν την καταστροφή με σεισμό μεγέθους 4,4 Ρίχτερ, ο οποίος θεωρήθηκε ότι ενδεχομένως προκάλεσε την κατάρρευση τμήματος παγετώνα.
Ωστόσο, η αμερικανική γεωλογική υπηρεσία USGS κατέληξε αργότερα ότι δεν είχε σημειωθεί σεισμός. Το σεισμικό σήμα που καταγράφηκε προκλήθηκε από την ίδια την κατάρρευση τεράστιων όγκων πάγου και βράχων και την ακόλουθη κίνηση των συντριμμιών.
Προκαταρκτική μελέτη δορυφορικών εικόνων της Planet Labs δείχνει ότι κατολίσθηση πάγου και πετρωμάτων πυροδότησε τον καταστροφικό χείμαρρο στον ποταμό Λέντε, περίπου 20 χιλιόμετρα βορειοανατολικά του συνοριακού περάσματος Ρασουαγκάντι μεταξύ Νεπάλ και Κίνας.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η ακραία μορφολογία των Ιμαλαΐων μπορεί να πολλαπλασιάσει την καταστροφική ισχύ τέτοιων φαινομένων, καθώς τεράστιες ποσότητες νερού, πάγου και συντριμμιών αποκτούν πολύ μεγάλη ταχύτητα στις απότομες ορεινές πλαγιές.
Αγώνας δρόμου για τους αγνοούμενους
Στο Θιβέτ κινητοποιήθηκαν σχεδόν 800 μέλη σωστικών συνεργείων και 150 οχήματα, μαζί με ειδικά εκπαιδευμένους σκύλους και ταχύπλοα.
Γεγονός σπάνιο, ο κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ εκφράστηκε αμέσως μετά την καταστροφή, τονίζοντας πως «η απόλυτη προτεραιότητα είναι η κινητοποίηση όλων των μέσων για να αναζητηθούν και να διασωθούν οι αγνοούμενοι, να απομακρυνθούν εσπευσμένα και να μετεγκατασταθούν κάτοικοι σε κίνδυνο, να θεραπευτούν το ταχύτερο οι τραυματίες και να περιοριστεί στον μέγιστο δυνατό βαθμό ο αριθμός των θυμάτων».
Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες ανακοίνωσε ότι ομάδες των Ηνωμένων Εθνών και συνεργαζόμενες οργανώσεις κινητοποιούν προσωπικό και προμήθειες για τη στήριξη των πληγέντων στο Νεπάλ, ενώ οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν έκτακτη βοήθεια ύψους 500.000 δολαρίων.
Με εκατοντάδες οικογένειες να εξακολουθούν να περιμένουν νέα για τους δικούς τους ανθρώπους και περισσότερους από 1.000 ανθρώπους να εμφανίζονται στους καταλόγους των αγνοουμένων, οι Αρχές προειδοποιούν ότι η πλήρης έκταση της τραγωδίας στα Ιμαλάια δεν έχει ακόμη αποκαλυφθεί.
Με πληροφορίες από AFP, Guardian, Reuters
