Από τη Συνταγματική Αναθεώρηση μέχρι τη ΔΕΘ και από εκεί στις επόμενες κάλπες, ο Κυριάκος Μητσοτάκης άνοιξε την Τετάρτη (16.09.2026) στη Βουλή όλο το πολιτικό μέτωπο απέναντι στην αντιπολίτευση, με τον Νίκο Ανδρουλάκη και τον Αλέξη Τσίπρα να βρίσκονται στο επίκεντρο μιας ομιλίας με σαφές εκλογικό αποτύπωμα. Ο πρωθυπουργός κατηγόρησε το ΠΑΣΟΚ για «τυφλό “όχι”» στη θεσμική μεταρρύθμιση, αντιπαρέβαλε το κυβερνητικό «το είπαμε, το κάναμε» στις «ακοστολόγητες υποσχέσεις» των αντιπάλων του και επανέφερε το δίλημμα «ελπίδα ή περιπέτεια» για την πορεία προς τις εκλογές.
Ξεκινώντας την τοποθέτησή του, ο πρωθυπουργός καλωσόρισε τον Γιώργο Μυλωνάκη στην Ολομέλεια, λέγοντας: «Καλώς ήρθες Γιώργο, σιδερένιος. Πιστεύω ότι όλοι χαιρόμαστε που σε ξαναέχουμε μαζί μας». Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αξιοποίησε τη Συνταγματική Αναθεώρηση ως αφετηρία για μια ευρύτερη πολιτική επίθεση, επιχειρώντας να τοποθετήσει τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ Νίκο Ανδρουλάκη και τον πρόεδρο της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης (ΕΛΑΣ) Αλέξη Τσίπρα στην ίδια πλευρά του πολιτικού κάδρου.
«Τη λογική Ανδρουλάκη του “πάρε κόσμε” και την όψη Τσίπρα, που παλιά λεγόταν “αυταπάτη” και σήμερα επιστρέφει ως απάτη», ήταν μία από τις αιχμηρότερες αποστροφές του, πριν προειδοποιήσει για ένα «εφιαλτικό σενάριο αναταραχής και ακυβερνησίας» και διαμηνύσει ότι η χώρα χρειάζεται «Σταθερότητα, Συνέχεια και Συνέπεια».
Η αφετηρία, πάντως, ήταν θεσμική. Ο πρωθυπουργός προσήλθε στη δεύτερη συζήτηση για τη Συνταγματική Αναθεώρηση με το βλέμμα στραμμένο στις πλειοψηφίες που θα διαμορφώσουν το εύρος των αλλαγών στην επόμενη Βουλή. Ζήτησε συγκλίσεις και έθεσε ως στόχο ένα θεσμικό πλαίσιο που θα καθιστά το κράτος αποτελεσματικότερο και θα ενισχύει τη διαφάνεια και την εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς.
«Αυτή η σημερινή δεύτερη συζήτηση μας καλεί να αναστοχαστούμε τον διάλογο ο οποίος μεσολάβησε, υπηρετώντας τις συγκλίσεις που επιδιώκει ο συνταγματικός χάρτης», είπε, προσδιορίζοντας ως ζητούμενο «να φανεί ποιες μεγάλες θεσμικές αλλαγές μπορεί να προωθήσει η επόμενη Βουλή και με ποια πλειοψηφία».
Η αναζήτηση συγκλίσεων, ωστόσο, έδωσε γρήγορα τη θέση της στη σύγκρουση.
Επίθεση στο ΠΑΣΟΚ: «Υποταχθήκατε στο τυφλό “όχι”»
Πρώτος στόχος ήταν το ΠΑΣΟΚ και προσωπικά ο Νίκος Ανδρουλάκης. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε «παντελώς αδιέξοδη» την τακτική της αντιπολίτευσης στην πρώτη ψηφοφορία, επισημαίνοντας ότι καμία από τις προτεινόμενες αλλαγές δεν συγκέντρωσε 180 ψήφους.
Κατηγόρησε, μάλιστα, κόμματα που «αυτοπροσδιορίζονται ως υπεύθυνα» ότι «υποτάχθηκαν στο τυφλό “όχι” ή στο αμήχανο “ναι μεν, αλλά”».
Και αμέσως μετά έδειξε προς τα έδρανα του ΠΑΣΟΚ: «Μιλώ ειδικά για το ΠΑΣΟΚ του κ. Ανδρουλάκη, που έφτασε στο σημείο να μην υπερψηφίζει τομές με τις οποίες συμφωνείτε, μόνο και μόνο επειδή τις προτείνει η κυβέρνηση».
Ο πρωθυπουργός αντέταξε στη σημερινή στάση του ΠΑΣΟΚ τη συμπεριφορά της ΝΔ κατά τη συνταγματική αναθεώρηση του 1999-2001, υποστηρίζοντας ότι τότε η αξιωματική αντιπολίτευση δεν «τορπίλισε τη διαδικασία για μικροπολιτικούς λόγους».
Συνταγματική Αναθεώρηση: Άρθρο 16, επιστολική ψήφος και ευθύνη υπουργών
Στο θεσμικό πεδίο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έβαλε στο τραπέζι μια σειρά αλλαγών που αποτελούν τον πυρήνα της κυβερνητικής πρότασης: μη κρατικά πανεπιστήμια, καθολική επέκταση της επιστολικής ψήφου, αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων και συνταγματικές δικλίδες για τη δημοσιονομική σταθερότητα.
Χαρακτήρισε «παράλογο» να μη δοθεί συνταγματική λύση για τα μη κρατικά πανεπιστήμια και διερωτήθηκε: «Συνεργαστήκαμε για να αποκρούσουμε τη χρεοκοπία και δεν μπορούμε να κατοχυρώσουμε συνταγματικά αντίβαρα απέναντι σε τέτοιους κινδύνους;».
Ακόμη πιο έντονη ήταν η αναφορά του στο άρθρο 86 περί ευθύνης υπουργών, με τον πρωθυπουργό να στρέφεται εκ νέου προς το ΠΑΣΟΚ, υποστηρίζοντας ότι η προτεινόμενη αλλαγή θα επιτρέψει «να ερευνώνται τα πολιτικά πρόσωπα από τη Δικαιοσύνη».
«Θα μπορούσαμε να τα λύσουμε τώρα και εσείς επιλέγετε να τα παραπέμψετε στις καλένδες», είπε.
Το πολιτικό μήνυμα που ακολούθησε ήταν ακόμη πιο ευθύ: «Όποιος σε λίγο ψηφίσει “όχι” ή “παρών” θα έχει στερήσει από τη χώρα το δικαίωμα να βαδίσει προς το αύριο».
Από το «το είπαμε, το κάναμε» στο «πάρε κόσμε»
Από εκεί και πέρα η ομιλία έπαψε ουσιαστικά να περιορίζεται στα όρια της Συνταγματικής Αναθεώρησης. Ο πρωθυπουργός πέρασε στη σύγκρουση που άνοιξε στη ΔΕΘ και επιχείρησε να χαράξει τη βασική διαχωριστική γραμμή με την οποία η κυβέρνηση σκοπεύει να κινηθεί προς τις εκλογές.
Από τη μία, όπως είπε, υπάρχει ένα κυβερνητικό σχέδιο «για το 2027, που οδηγεί στο 2030», με μέτρα σε «ημερολόγιο μήνα-μήνα» και «κοστολογημένα έως το τελευταίο ευρώ». Από την άλλη, τοποθέτησε «μία ανακύκλωση ακοστολόγητων και συχνά αντιφατικών υποσχέσεων».
Ως «διαβατήριο αξιοπιστίας» της κυβέρνησης πρόβαλε τη φράση «το είπαμε, το κάναμε».
Και στη συνέχεια προσωποποίησε τη σύγκρουση. «Τη λογική Ανδρουλάκη του “πάρε κόσμε” και την όψη Τσίπρα, που παλιά λεγόταν “αυταπάτη” και σήμερα επιστρέφει ως απάτη», είπε, επιχειρώντας να εμφανίσει τις προτάσεις των δύο πολιτικών αντιπάλων ως διαφορετικές εκδοχές της ίδιας λογικής.
Για τον Αλέξη Τσίπρα πρόσθεσε ότι παρουσιάζει τις προτάσεις του «πότε με όρους έτους και πότε τετραετίας», με αποτέλεσμα, κατά τον πρωθυπουργό, να έχει προκαλέσει σύγχυση «ακόμη και στα στελέχη του».
Το δίλημμα «Ελπίδα ή περιπέτεια»
Η ομιλία απέκτησε πλέον καθαρά προεκλογικά χαρακτηριστικά όταν ο Κυριάκος Μητσοτάκης επανέφερε το δίλημμα «ελπίδα ή περιπέτεια».
«Ισχύει το δίλημμα “ελπίδα ή περιπέτεια” στην πορεία προς τις εκλογές», είπε, περιγράφοντας την πρώτη ως επιλογή που στηρίζεται «στην αλήθεια, στο σχέδιο και στο αποτέλεσμα» και τη δεύτερη ως κίνδυνο που, κατά την επιχειρηματολογία του, προκύπτει τόσο από «την εμπειρία του παρελθόντος» όσο και από «την ανεπάρκεια του παρόντος».
Στο ίδιο κάδρο ενέταξε και τα σενάρια συνεργασίας μεταξύ κομμάτων της αντιπολίτευσης.
«Μικρή σημασία έχει αν οι πολέμιοι της ΝΔ θέλουν ή σχεδιάζουν να συνεργαστούν», ανέφερε, κάνοντας λόγο για «ένα εφιαλτικό σενάριο αναταραχής και ακυβερνησίας» και για ενδεχόμενη σύμπλευση «με τα άκρα του λαϊκισμού».
Απέναντι σε αυτό, πρόταξε τρεις λέξεις: «Σταθερότητα, Συνέχεια και Συνέπεια».
Και μία ακόμη αντιπαραβολή: την «ειλικρίνεια του “λέω και το εννοώ”» απέναντι στο «“λέω και ξελέω” των άλλων».
«Διαψεύδονται όσοι προέβλεπαν πρόωρες κάλπες»
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκλεισε, ουσιαστικά, ακόμη μία πόρτα στα σενάρια πρόωρων εκλογών, αυτή τη φορά συνδέοντας ευθέως τον πολιτικό χρόνο με τη διεθνή οικονομική αβεβαιότητα.
«Διαψεύδονται πλέον όσοι προέβλεπαν πρόωρες κάλπες», είπε, για να προσθέσει: «Σκεφτείτε τώρα να ήμασταν σε εκλογές με το πετρέλαιο να είχε πάρει την ανιούσα και με μια πρωτοφανή κρίση στην παγκόσμια αγορά ομολόγων».
Στο ίδιο πλαίσιο χαρακτήρισε την Ελλάδα «φάρο σταθερότητας» και συνέδεσε αυτή την εικόνα με την επιλογή για ταχύτερη αποπληρωμή του δημόσιου χρέους.
«Ο φετινός χειμώνας θα είναι δύσκολος» είπε ο πρωθυπουργός, στέλνοντας παράλληλα ακόμη σαφέστερο μήνυμα για τον χρόνο των εκλογών: «Στο όνομα αυτής της συγκυρίας, όμως, η επιλογή μου δεν θα είναι ποτέ να βάλω το κομματικό συμφέρον πάνω από το συμφέρον της πατρίδας μου».
Μητσοτάκης σε Ανδρουλάκη: «Εθνικά επικίνδυνο αυτό που είπατε – Να το ανακαλέσετε»
Σε ακόμη υψηλότερους τόνους κινήθηκε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη δευτερολογία του, απαντώντας προσωπικά στον Νίκο Ανδρουλάκη τόσο για τη στάση του ΠΑΣΟΚ στη Συνταγματική Αναθεώρηση όσο και για την αναφορά του προέδρου της αξιωματικής αντιπολίτευσης στο δίλημμα «Μητσοτάκης ή Ερντογάν». Ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε «εθνικά επικίνδυνη» τη σχετική τοποθέτηση και κάλεσε τον κ. Ανδρουλάκη να την ανακαλέσει.
Αρχικά, ο πρωθυπουργός επιχείρησε να αντιστρέψει το επιχείρημα του Νίκου Ανδρουλάκη ότι το ΠΑΣΟΚ μπορεί να κερδίσει τις επόμενες εκλογές, συνδέοντάς το με τη στάση του κόμματος στην αναθεώρηση του άρθρου 86.
«Κύριε Ανδρουλάκη, αν ήσασταν τόσο σίγουρος ότι θα κερδίσετε τις εκλογές με αυτοδυναμία, σήμερα θα υπερψηφίζατε τις αλλαγές για το άρθρο 86, για να μπορείτε ως νέα πλειοψηφία να το διαμορφώσετε όπως επιθυμείτε», ανέφερε.
Επανήλθε, μάλιστα, στη συνταγματική αναθεώρηση του 1999, σημειώνοντας ότι τότε η ΝΔ είχε ψηφίσει «τα 83 από τα 86 προτεινόμενα άρθρα». «Αυτό δείχνει τη διαφορά του ΠΑΣΟΚ του τότε με το σήμερα», πρόσθεσε.
Η αντιπαράθεση οξύνθηκε, ωστόσο, όταν ο Κυριάκος Μητσοτάκης πέρασε στα ελληνοτουρκικά, απαντώντας στην αναφορά Ανδρουλάκη ότι η κυβερνητική επιχειρηματολογία έχει περάσει από το «Μητσοτάκης ή χάος» στο «Μητσοτάκης ή Ερντογάν».
«Εθνικά επικίνδυνο αυτό που είπατε», απάντησε ο πρωθυπουργός. «Είπατε ότι το δίλημμα στις επόμενες εκλογές είναι Μητσοτάκης ή Ερντογάν. Το δίλημμα είναι Μητσοτάκης ή Ανδρουλάκης ή Τσίπρας ή Κωνσταντοπούλου».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατηγόρησε τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ ότι αφήνει να εννοηθεί πως η κυβέρνηση μπορεί να αξιοποιεί την ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις για εσωτερικά πολιτικά οφέλη, χαρακτηρίζοντας μια τέτοια θεώρηση «εθνικά επικίνδυνη».
«Είναι σαν να μας λέτε ότι η κυβέρνηση υιοθετεί ένα μακροπρόθεσμο πρόγραμμα εξοπλισμών γιατί; Για να αποκομίσουμε βραχυπρόθεσμα κομματικά οφέλη; Πιστεύετε ότι μια υπεύθυνη κυβέρνηση θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο τα εθνικά συμφέροντα γιατί έχουμε εκλογές;», διερωτήθηκε.
Και συνέχισε σε ακόμη πιο αιχμηρό τόνο: «Να το πείτε ξεκάθαρα».
Ο πρωθυπουργός υποστήριξε ότι η κυβέρνηση θα εξακολουθήσει να υπερασπίζεται «τα εθνικά δίκαια», παραπέμποντας και στα γεγονότα του Έβρου το 2020.
«Μην μπλέκετε τα εξωτερικά ζητήματα στην εσωτερική πολιτική αντιπαράθεση. Δείχνει βαθιά ανευθυνότητα», είπε απευθυνόμενος στον Νίκο Ανδρουλάκη και τον κάλεσε ευθέως να ανακαλέσει: «Να το ανακαλέσετε στη δευτερολογία σας. Ο ρόλος σας δεν σας επιτρέπει να αφήνετε τέτοια υπονοούμενα».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκλεισε αυτό το σκέλος της δευτερολογίας του με μια δηκτική αναφορά στον Γιώργο Φλωρίδη, απαντώντας στην κριτική που είχε προηγηθεί από τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ: «Για τον κ. Φλωρίδη, μια ανθοδέσμη θα σας στείλει για την τζάμπα διαφήμιση».
